Wat de ‘no go’ voor de Elfstedentocht ons leert over acceptatiecriteria

Requirements: Wat de elfstedentocht ons leert over acceptatiecriteria
Begin  februari steeg na ruim een week strenge vorst de Elfstedenkoorts weer tot grote hoogte bij schaatsminnend Nederland. Zo hoog dat zelfs Andre Kuipers vanuit het ruimtestation ISS twitterde: “Gaat het gebeuren?”. 

Met een dooiaanval op komst wordt het spannend en komen op 8 februari alle 22 rayonhoofden van de Vereniging der Friesche Elfsteden bij elkaar om een beslissing te nemen.

Deze liet niet lang op zich wachten. De beslissing was ondanks de koorts en enorme mediadruk unaniem en resoluut: “Nee”, de ‘Tocht der Tochten’ gaat niet door.

Reden: Het ijs voldeed niet aan de vooraf opgestelde kwaliteitscriteria voor 16.000 deelnemers en nog vele duizenden meer toeschouwers, namelijk veiligheid, veiligheid en veiligheid. Het ijs was nog lang niet dik genoeg. “Voor het doorgaan van een Elfstedentocht moet het ijs op bijna de gehele route – bijna 200 kilometer –minimaal vijftien centimeter dik zijn. “ Zo staat op de website van de vereniging.

En over dit criterium valt niet te marchanderen en te discussiëren. Er is nog wel naar alternatieve routes gezocht om de zwakke plekken in het zuidelijk gedeelte van de originele route te vermijden, maar ook voor deze ‘work arounds’ gold de norm van minimaal 15cm.

Wat kun je nu leren van dit ‘no go’– besluit voor het in productie nemen van software? Hoe voorkom je ‘het kan wel’- ‘het kan niet’ discussies? Of discussies over de acceptatienormen zelf? Hoe voorkom je dat je je laat leiden door emoties? Of door druk van buitenaf?

Dit is wat de Vereniging der Friesche Elfsteden heeft gedaan om tot een objectief besluit te komen:

1. Bepaal aan welke kwaliteitscriteria het product absoluut moet voldoen voor een GO-besluit.
Er zijn vele kwaliteiten waaraan een product kan voldoen. Zo kent het ISO9126 kwaliteitsmodel meer dan 30 criteria, zoals bijvoorbeeld veiligheid, snelheid, bereikbaarheid en onderhoudbaarheid. Bepaal voor het product en de organisatie in kwestie welke criteria (max. 3) echt kritiek zijn voor succes. Voor de Elfstedentocht is dat 1 criterium en dat is veiligheid.

2. Bepaal de acceptatienorm voor de kritieke kwaliteitscriteria. Meetbaar en testbaar.
Is veiligheid een kritieke succesfactor? Bepaal dan wat veiligheid inhoudt in de gegeven situatie en bij welk meetbaar resultaat dat wordt bereikt. In het voorbeeld van de Elfstedentocht is veilig gedefinieerd als ‘een ijsdikte van minimaal 15cm over de gehele route’.

3. Bepaal hoe getoetst gaat worden of aan de norm is voldaan.
Er zijn vaak meerdere methoden om te toetsen of het product aan de norm heeft voldaan. Geef duidelijk aan welke methode moet worden gebruikt en hoe vaak. In ons voorbeeld: Alle 22 rayonhoofden checken gedurende de ijsperiode minstens één maal per dag met een peilstok en steekproefsgewijs of het ijs in hun rayon de vereiste dikte in cm al heeft bereikt.

4. Bepaal wie accepteert en wanneer.
Er zijn vaak vele mensen in een project die een ‘go’ of ‘no go’ zouden willen geven. Elk vanuit hun eigen belang en risico. Geef daarom duidelijk aan wie de eindbeslissing neemt en wanneer. In het voorbeeld dus niet Mart Smeets, niet Piet Paulusma en ook niet de KNSB. Nee, alleen de 22 rayonhoofden van de Vereniging der Friesche Elfsteden beslissen tot het rijden van een Elfstedentocht wanneer het ijs er is. En dus niet wanneer de kans bestaat op genoeg ijsdikte.

5. Zorg vooraf voor transparantie.
Tot slot, manage vooraf al de verwachtingen van belanghebbenden. Zorg ervoor dat bovenstaande 4 punten ruim voordat de beslissing wordt genomen duidelijk gecommuniceerd zijn.

Reacties zijn van harte welkom!

No comments yet.

Leave a Reply